Her daim sevgiyle, sağlıkla, hedefleri tamamlama yolculuğunda kol kala, samimi, içten, sıcacık bir ömrün başladığı yılların olması dileğimle. Doğum Günün Kutlu Olsun. İyi ki doğmuşsun…

Bir zamanlar gençti tabi. Ne kadar kızarsa kızsın doğru düşünemediğini şimdi daha iyi biliyordu, bir zamanlar kabul etmediği yanlış adımlar şimdi içinde kıymık oluştura oluştura kabul görüyordu. İşin garibi zaman ve mekânlar farklı olsa bile farklı kişiliklerin doğuşuna sebep olanların yetiştirdikleri de aynı süreçten geçiyordu. Bazen çok özel bir sebep bulunamıyordu. Bazen anatomi denilen şey sormadan karışıyordu, sinir bozucu misafir olarak dâhil oluyordu. Düşünmek için ya da geçmişe iç geçirmek için doğru bir zaman değildi ama yarın ile bugün arasında kabul görecek zor bir kararın duyulduğu akşama içgüdüsel hazırlık yapılıyordu. Sol elini kitaptan kurtarıp ona kaldığı yeri hatırlatacak ayracı yerine yerleştirip genişçe yatak odasındaki aynalı çekmecenin altında çeşitli zamanlarda yazdığı defterlerine yöneldi. İçlerinden bir kısmı son zamanlarda yapılan tatil fotoğrafları ile de doluydu. Defterleri çekmeceden kurtarmaya çalışırken içlerinde biricik sevdalısıyla karısından habersiz çekildiği fotoğraflardan biri düştü. Bu resim internet tıklarıyla bakıp seçtikleri şirin tatil köyünde çekilmişti. Genelde sarı ya da sarının tonlarından hardal sarısı döşenirdi bu tarzdaki yerler. Belki de bütçe yansıması böyle oluyordu. Hâlbuki beyazı çok severdi. Bembeyaz döşenmiş oda hayaliyle resimlere bakar, sarının tonlarıyla olanlara dört gece beş günlük rezervasyon yaptırır ve koca yılı bu birkaç günde boşaltırdı. Yolculuklarda iyi planlanmalıydı ve plan hataları hayal kırıklığı olmamalıydı. Geride bir gün tesadüfen önünüze döküldüğünde kendi izlerinize, o günün izlerine ya da değişime tebessümle eşlik edebilen olmalıydı. Ağlamak serbest olmalıydı çünkü yaş olgunlaştıkça kirpikler daha kolay ıslanıyordu. Yaşlılıkta ağır geliyordu. Zaman çabuk geçiyor isteklerimize uymayarak çoğu zaman çekilmez oluyordu. Evladınız büyüyordu ve elalemin adamını eş diye seçiyordu. Siz bir yandan mutlu olurken bir yandan kabul edemiyordunuz. Sizin minicik sevgiliniz yarına hazırlanıyordu. Sevgiliniz hazır oluyordu ayrılığa da siz ondan habersiz cesaret edemiyordunuz onsuzluğa. Sonra bir gün bir köşeye kaçıyor ve neşe içinde yapılan hazırlığa kendinize odanıza kapatarak, kaçarak hazırlanıyordunuz.

Evetlere saatler kalmıştı. Kızı için birkaç satır karaladı ve hiç vermeyecekleri arasına aldı. Ancak gerçekten gittiğinde tesadüfen bulacaklardı. Artık gerçek insanların gerçek sorunlarına farklı zamanlarda sahte sorunları olan sahte insanların oynadığı rollere konu olabilecek yeni adres doğuyordu. Hayatın kendisi yeniden yazılıyordu. Bir baba kalbi evladına kıyamıyor onu kaybetmekten korkuyordu. Bu yüzden herkesten saklı gözyaşlarını içinde kalmasını öğretmeye çalışıyordu. Kızını çok seviyordu…

Şimdilerde birazcık hasta. Karnının ağrıdığını dile getirip doktora gitme isteğini sadece istediği için, doktor fobisi olmasın diye yerine getiren ben, ilk başta apandisit olabilir teşhisiyle korkmuş, sonra böbreklerinde kum da var teşhisiyle biraz daha telaşa kapılmış üzüntüde buldum kendimi.  Genelde acil doktorlarının yapacakları bellidir ama şanslıyım ki ilgili bir doktora denk gelebilmiştik. Bir gecelik tedavisinde Mert’le her aşamasını konuşup onu strese sokmadığı için hala adını hatırlayamadığım Doktora teşekkür ederim. Ayrıca hiç itirazsız her aşamayı sakince karşılayan oğluma da anne aferimi. ( İstediğini alabileceği sözü de verildi arada : ) ) Kolundaki kelebeği bir an için canlı kelebek gibi algılayıp anne ısırıyor galiba diyerek beni güldüren oğlum geceyi serumların da desteğiyle rahat geçirdi. Ayrıca gecenin bir yarısı aradığımız halde canla başla bizi doğru yönlendirmeye çalışan doktorumuz Ayla K.Göksel desteğiyle de sorunsuz gece geçirdik. Gece bir şekilde derin uyuyan oğlumun minicik ağzını burnunu seven anne babasının gölgesi altında geçti ve çok erken saatlerde doktorumuzla buluşmak için İstanbul yolculuğumuz başladı.  Sonrası da uzun ama apandisit olmadığını öğrendik. Böbreklerde kum yok. Ama karın lenflerinde büyüme olmuş. Öğrendiğim an ilk sorduğum şey bana tanıdık gelen yönünü sormak oldu. Korkmamamız gerektiğini, göreceği tedavi sonrası bir ay içerisinde şişliklerde küçülme görülmesi gerektiğini söylediler. Hatta kesinlikle bu küçülmenin olacağı yönünde hem fikir oldular. Yaklaşık 40 – 45 gün sonra lenflerde ki durumu yapılacak testlerle öğreneceğiz. Huzursuzum. Bu süreç bir şekilde geçer de sonuçlarının tertemiz olduğunu bilmeyi, eski hallerine dönmüş lenfleri anlayabildiğim kadarıyla ekran da görmeyi istiyorum. Ayrıca oğlumun ağrılarının azalmasını da istiyorum. O’nun hiç hasta olmasını da istemiyorum…

Yüzlerce fotoğraf arasında rast gele bir fotoğraf daha dikkatini çekmişti. Zihninde bile hayal meyal hatırladığı yüzünün de zaten büyük bir bölümünün görünmediği annesi. Babasına ait hiçbir şey yoktu. Olmamasına rağmen annesinden daha iyi hatırladığına kendiside şaşırdı. Demek o kadar başkaydı nefretle sevgi arasında kaldığı köprünün hatırı. Kokusunu aradı yoktu. Kâğıdın eskiyen kendine has kokusunu aldı ve onu da yere bıraktı.

Siyah beyaz fotoğrafların bile teknolojik geçişine tanık olabilmişti. İlk zamanlar neredeyse gri çıkan fotoğraflar yetmişli yılların hemen başında gerçekten iki renk olabilmiş. Siyah ve Beyaz. İçlerinden düğün fotoğrafına yöneldi. Karısının saçları salık, neredeyse belinde, duvak yere kadar, duvağın yanında aşağıya inmiş simden ipler. Yüzü tam olarak görünmüyor. Evlerine girmeden önce çekmişti karısının o günden kalan tek fotoğrafını. Şimdiki aklı olsaydı yanında dururdu. Gülümsedi. Karısını bile inanamazdı eski fotoğrafına.

Bir başkasına yöneldi. Kızını dünyaya getirmiş karısının kan ter içinde ne oldu der gibi bakışları. Yüzünde gülümseme yok; daha çok korkmuş bir ifade. Ama ilk saatlerini kaçırmadı baba olarak. Sonraki 4 çocuğunu da çekebildi Ahmet Efendi.

Artık puslu puslu renkli fotoğraflara yöneldi. Çocuklarının sünnetleri, hasta olduklarının anları. Piknik resimleri. Rakısına şerefe söylentisi, basit bir grevin görüntüsü, neden çektiğini bilmediği Bulvar gazetesinin başlığı, Türkan Şoray’la konuştuğu bir anı, gelinlerinin resimleri, git gide nasıl göbekli biri haline geldiğinin her bir detayları.

Uzun zamandır yapmadığı bu geçmişe yolculuk duygulandırmıştı Ahmet’i. İyi ki arada kadın günleri vardı. Torunlar, çocuklar derken hiç yalnız kalamaz olmuştu. Son zamanlarda aynaya da bakmıyordu. Gözleri buğulandı ve toplamaya başladı fotoğraflarını. Çok az bir yığın kalmıştı ki son resmini gördü. Dede olduğu belli olan resmini. Gerçekten yaşlanmış olduğu görünce apar topar topladı fotoğraflarını.

…..

Gerçek ile yalan arasında stres topu olan annesine bakar görür kendini. Zenginlik başa beladır vesselam. Ne şaşırtacak kadar çok olmalı nede arayacak kadar az. Karınca kararınca uygundur. Ele güne muhtaç değiliz çok şükür mantığı ile annesi dizinin ekrana yansıyan görüntüsünü yorumlar. Annesinin hararetli hararetli kurmaca gerçeğe gidişine eşlik eder.

…
Henüz oyunculardan baba rolündeki teşhis etmemiştir öleni. Yakınımıdır değimlidir belli değildir. Kötü baba olmuştur adam. Toplumda görmeye alışkın olduğumuz türden değildir ya. Eşi zamanında bırakıp gitmiştir. Diziyi izleyenler “ya adam hak etmiştir yâda kadın kötüdür.” Bir şekilde büyümüştür çocuk. İyi niyetlidir çok. Ailesiz olmasına rağmen olabileceği kadar efendi olabilmiştir. Gerisi zaten çocuğun suçu değildir. İyide nereye gitmiştir bu çocuk. Gerçekten ölmüş müdür yoksa feci halde bunalıp saklanmış mıdır? Telefonuna cevap vermez. Eş dost arar durur karakterimizi.

…

Neredeyse dua edecektir annesi. Çocuk O olsa da olmasa da yaşıyordur nasıl olsa.  Ama anne yüreği ister gerçek olsun, ister kandırmaca kimsenin yavrusuna bir şey olsun istemez. Fark etmese de annesi, nemlenir gözleri. İnsan olgunlaşması böyle bir gerçek sanırım diye geçirir içinden. Annesini kaybettiği haberini almış, kendisini çığlık çığlığa ağlarken hayal eder. Düşünmeyi dahi kabul etmez aklı. Çabucak gönderir görüntüleri.

….

Baba rolündeki oyuncunun kalbi ağzında aklında binlerce keşkelerle kavrulmakta. Keşke oğluma seni seviyorum deseydim, keşke daha çok ilgilenseydim, keşke onu anlasaydım, keşke, keşke,keşke. Ekran değişir. Morga giriş yapılmış, teşhis için morg kabininin kapısının açılmasını beklemektedir. Muhtemelen birazdan arkası yarına bırakılacak ve yine muhtemelen ölmeyecek olan ana karakter için boşuna stres yapıyordu annesi. Ve işte morg kabininin kapısı açılır. Babanın duru yüzünden tuzlu su hızla kendisini yer çekime teslim etmiş. Görüntüye eşlik eden müzik daha baskın hala gelmiştir. Morg görevlisi tüm ağırbaşlılığı ve izleyenler tarafından bu iş yapılır mı sorusu ile bir cesede yönelmekte. İşte tam örtülmemiş bir çift çıplak, mat, soğuk ayak…

Tam o sırada annesi oh der. Görüntü dizinin burada bittiğini gösterir, çeşitli markaların amblemleri ve hiçbir zaman kim olduklarını merak etmediğimiz makyajcısı, ışıkçısı, yönetmen yardımcısının isimleri hızla akar ekrandan.  Annesine soru sormaya hazırlanırken annesi cevap verir.

“İyi bari ya çocuk ölmemiş?”

“Nereden biliyorsun? Daha adam teşhis etmedi bile?”

“Bakmasına gerek yok ki. O ayaklar zengin ayağı mı?”

Bu roman farkındalık bakımından değişik bir pencere sunar. Kendi adıma çok çok keyifle okudum. Uzun zaman da oldu. Sonra bir şekilde kitaplığımda özenle muhafaza ettiğim kitabı kaybettim.  Kişisel olarak kitap için çok fazla eleştiri yazısı okumadım fakat dikkatimi çeken şey birden fazla kişinin çeviri yaptığı ve iki farklı kişinin çevirisini okuyanların kitaptan aynı lezzeti alamadıkları yönündedir. Kitap elimde olmadığı için ben hangisini okudum bilemiyorum.  Ama sıkıcı, rahatsız edici yönde izlenim edinmediğimi biliyorum. Tabi ikinci kez okumadığım için kıyaslama şansım pek yok zaten.  Okumayı düşünenler için bu detaya dikkat etmeleri isteğimle okumanızı dilerim.

Türkan Saylan’ın anlatımı ve Ayşe Kulin’in akıcı diliyle kahvenize eşlik edebilecek türden.

Küçücükken;

 Şehir merkezine yirmi dakikalık mesafeye sıralanmış birçok köyden, gidiş sırasına göre sekizinci köye gitmeye bayılırdı. Küçücük yüreği sevgi ile taşardı. Gizli gizli aşk saklambacı oynanırdı çünkü. Evlerinden köye gidecek otobüsün kalkma saatini ezberlemiş, kırk beş dakikada bir kalkan otobüslerden birinin içinde, hep en arka beşlikte, sol tarafa oturmaya bayılır; o zamanın modası, walkmanin kocaman kulaklığını kulağına geçirir, sadece kaset dinleye dinleye giderdi hayallerinin köyüne. En çok  “Şinanay” çalardı, sık sık geri sardığı kasette. Hafta sonları böyle geçerdi. Yazlarınıda çalışan anne babanın tek çocuğu olmasına rağmen, onların da desteğiyle bir ayını bu  köyde geçirirdi. Evlerinde kaldığı Alaattin amcası babasının askerlik arkadaşıdır. Dört kızı vardır ve Nazan beşincisi olmuştur.

Yazın tarlada çalışmak nasıldır öğrenmiştir Nazan.  Hele patates zamanını hiç kaçırmazdı. Traktörün tırmığı patates tarlasının içinden geçer, patatesleri toprağın içinden çıkartırdı. İki grup halinde çalışırlardı. Birinci grup, hemen tarlanın üstünde gördükleri patatesleri bir araya toparlardı. Nazan’ın da içinde olduğu ikinci grup, küme haline getirilmiş patatesleri sepetlere doldurur, oradan da sabah boş getirdikleri, giderken de yorgun neşelerine kattıkları şarkılarıyla, patateslerini römorka doldururlardı. Öğle sıcağında kolay mıydı ki bu işler? Öyle acıkırdı ki. Toprağa gömülmüş soğuk karpuz taze peynir ve tandırda pişmiş ekmek yeterlidir doymak için.

 Gündüz herkes gibi çalışırdı Nazan. Akşamları, aralarında çok yaş farkı olmayan, Alaattin’in kızlarıyla çekirdek yerdi. İki katlı evin geniş balkonundan O’nun Yalçın’ın bisikletiyle geçmesini beklerdi.  Sarı saçları, bal rengi gözleri ve uzun boyuyla köyün en yakışıklı çocuğudur. Güzel olması dışında şehirli olduğu için dikkat çeken Nazan’ın peşindeydi. Nazan, Yalçın’ın mavi bisikletiyle evlerinin önünden geçmesiyle yüreğinin kendisine hop diye batmasını bir kez hisseder; sonra kızlarla kıkırdaşır, uzaktan bakışa bakışa akşamı geceye ve sabaha bırakır, bir sonraki günün gündüzünü, akşamın hayaliyle, patates tarlasında çalışarak geçirirdi.

 ………………….

 Rüzgâr arkadan ensesine doğru esince içini üşüttü. Odaklanamıyor, ne düşüneceğini bilmiyordu. Oturacak bir yer aradı. Mermerle çevrilmiş, başında da Fatih Akkoyun yazan taşın yanına ilişti. Kalabalığa çok yakın değildi. Çantasında sigarasını aradı, yaktı, ciğerlerini küstüren bir nefes aldı.

 ……………………

Adı sevda mıdır? Bilinmez; ama ilk yanmışlığı on dört yaşına denk gelir Nazan’ın. Her çocuk gibi onunla evlenme hayalinin peşine gider elbette ama öyle yıllarca sürecek türden değildir. Büyümüşlerdir her ikisi de, yeni insanlar tanımış, hayata başka bakmayı öğrenmiş. Uzaktan bakışmaların tadını daha ileri götürecekleri kişileri seçmişlerdir; ama hiç konuşmasalar da gizliden saygı duymuş, birbirlerinin varlıklarını hiç unutmamışlardır. Nazan’ın köye gidiş gelişleri azalmış, artık tarla işlerine ilgisi kalmaz olmuştur. Eğitimi, yeni çevresi derken değişmiş, bir ayağı köyünde olsa da, o tanıdığı topraklara yabancılaşmaya başlamıştır. Alaattin amcası başının tacı, karısı ve çocukları ikinci ailesidir ama zamanı iyi değerlendirememe sorununa birde stres eklenince, telefonla daha çok görüşür olmuş, gönüllerini hoş tutar olmuştu Alaattin amcalarının.

………………………..

Dün akşam telefon geldiğinde inanamadı Nazan duyduklarına.  Alaattin amcası konuşacak birini aramış, üzüntüsünü paylaşmak için Nazan kızını seçmişti.

“Yalçın, dün akşam kız arkadaşıyla kavga etmiş.”

 Kızım diye başlar söze. Nazan’ın yüreği hop diye batar kalbine.

  “Sonra bir arkadaşıyla içmiş, içmiş”.

  Devam eder hararetli hararetli.

  “Sabaha karşı eve gelmiş annesinin meraklı, telaşlı bakışları arasında, sonra bir koşu odasına çıkmış; hayatını verecek kadar sevdiğini sandığı kızı aramış, ona küfürler yağdırmış.”

 Nazan kalbindeki hoplamanın, yakıcı kıymığa dönüşmesine izin vermekteydi. Alaattin Amcası devam eder…

  “Gençti Yalçın ama aklı yanlış hesaplar peşindeydi. Son sözleri, çok pişman olacaksın olmuş. O kadar bağırarak konuşuyormuş ki, annesi, babası onu seven ailenin tüm fertlerini uyandırmış. Sonra odasından hışımla çıkmış Yalçın”.

 Nazan konuşmanın sonuna odaklanmış, kıymık şiddetlenince kendini koltuğa bırakmıştı. Cevapsız dinliyordu.

“Yalçın çıkar çıkmaz odadan içki kokusunu salıyor dışarı. O kadar çok içmiş, nefesi bile yetmiş içkinin fazlasını dışırı vermeye. Dedesinin odasına dalıyor izinsiz, eskiden kalma alışkanlıkla, duvarda bekleyen silahı alıp, onca bağrış arasında kapatmış kendisini odasına. Kilitlemiş kapısını.”

 Nazan’ın gözleri buğulanmıştı artık. Sonunu anlamaya çalışıyordu bu hikayenin.

 “Masanın başına geçmiş Yalçın. Geri dönülmez yola girmiş kızım. Yapma çığlıkları, annesinin ciğerlerini sökmüş ama dinleyen kim? Yalçın Yalçın değil ki o an zaten. Şeytan gösterdi çekici gülüşünü ve ağzına dayanan tüfeği sol elinin yardımıyla ateşleyivermiş.  Manzarayı tarif etmenin mümkünü yok tabi. Ana, baba, kardeş, dede, babaanne insanlıktan çıkmışlar acılarının çokluğundan.”

Hala söyleyecekleri vardı Alaattin’in;

 “ Yalçının odasından ses yok. Zaten hemen oracıkta ölmüş. Cesaret eden olmamış, hemen kapıyı açamamışlar. Artık ne olduysa, bir tek annesi insanlıktan çıkmış tabloya bakmaya cesaret etmiş. Keşke o bakmasaydı.  Toplamış oğlunun parçalarını.”

 Nazan, kıymıklı sancıdadır şimdi. Güzel bir insanın, sıradan yitirilmesine yanıyor.  Devam ediyor Alaattin amcası

 “Acaba konuşacak gücü bulacak mı anası?” Büyük günah işledi Yalçın diyor.”

Artık ağlamaktadır Alaattin amcası ve telefonu kapatır.

 Haberi aldığından beri, büyük üzüntü yaşıyordu Nazan. Yalçın’a hem yakın hem uzak hissetmiş, eski günlerinin hatırına gelmek istemişti mezarlığa. Aslında, şu an burada olmasının da pek bir anlamı yoktu. Kimse tanımıyordu zaten kendisini. Gördüğü insanların arasında, köyünden tanıdıkları da yoktu. Üç beş kişinin onu toprağa bırakmasına içi sızladı. “Gerçekten büyük günah mı işlemişti Yalçın? Çok mu sevmişti acaba?” dedi. Sonra düşündü, bu nasıl bir duygudur ki hayatını sildiriyordu? Çok cesaretliydi demek Yalçın. Kendisinin de günaha girip girmediğini merak etti Nazan. Ailesinden, çevresinden kimse yoktu. Uğruna toprağa girdiği kadın da yoktu. Acaba, tetiği çekeceğini bilseydi, kavga eder miydi?

Yıllardır bu denli düşünmediğini biliyordu. Mezarlık, bir insanın kendi ile hesaplaşmasını sağlayacağı en iyi yerdi belki de ama ölülerden korkmamak mümkün değildi. Hayata dair ne varsa öyle yavandı ki şimdi. Yalçın’dan daha çok, Yalçın’ın annesini düşündü Nazan, sigarasını Fatih’in mezar taşının altında ki toprağa bastırırken.  Oğlu, yıllarca sürecek bir korkunun tuhaf yüzü olarak kalacaktı hafızasında, hayatında. Hep nefret edeceği bir kadın olacaktı. Oğlunun uğruna öldüğü kadındı. Birde uğruna ölünen kadın olarak anılacak genç kadın olacaktı. Bir ananın kendince haklı laneti hep üstünde kalarak. Nereden bilebilirdi ki sevdasından daha çok saplantılı duygularına odaklandığını? Yalçın’ın isimsiz yalnız kalışına ve ölümün gerçek duygusuna tanık olmaya korktu. Hemen oradan ayrılmaya karar verdi.  Önce, Yalçın’ın  ruhuna okudu, sonra Fatih Akkoyun’a…